RONDJE NOORDZEE
De Telegraaf
9 januari 2009
Terug naar de kust
Fietsen van Nieuweschans tot Sluis een verademing
Door Frans Schrader
AMSTERDAM - In Nieuweschans op de fiets stappen en er pas een week later in Sluis weer vanaf komen. Onze verslaggever fietste circa 600 kilometer pal langs de kust van wonderschoon Nederland. Eerst via Noordoost-Groningen langs de Waddenzee, de Afsluitdijk over en daarna via Den Helder verder langs de Noordzee naar diep in Zeeuws-Vlaanderen. Twee landelijke fietsroutes (LF) achter elkaar, maar dan heb je ook wel álle plaatsen aan zee gehad.
Fietsen vanuit (Bad) Nieuweschans – jawel: een heus kuuroord – naar Sluis in de zuidwestpunt van ons land doe je niet zomaar even. Dat vereist de nodige voorbereiding.
Richt de pijlen eerst op uw plaatselijke VVV of een ANWB-winkel en schaf de map LF1/10-routes aan. Zoek hotelletjes, hostels, campings of snelste routes naar de startplaatsen op, dat laatste via internet (www.ns.nl) en zorg er vooral voor dat een laatste technische inspectie van de fiets heeft plaatsgevonden. Is uw fietskleding (AGU voorzag ons van alle gemakken) goed en bent u ten slotte fysiek ook in orde? Oké, karren maar!
De prachtige kustroute kunt u op twee manieren fietsen. In noord-zuidrichting of vanuit Sluis richting het noorden. Handig is ook om de weersverwachting voor, pak ’m beet, ruim een week in de gaten te houden en dan vooral de windrichting.
Wij hadden de mazzel dat we vertrokken vanuit Nieuweschans met bijna de volledige route een noordenwind' in de rug. Slechts één, overigens bloedhete, dag moesten we beuken tegen een soort schroeiwind.
De LF1-route is ruim 200 kilometer lang en begint dus pal aan de grens in het noordoosten van onze noordelijkste provincie. Een startetappe van circa 80 kilometer voor de kiezen richting Warffum levert een fraai beeld op van hoe het Groningse land eruitziet. Want kijkt u vooral niet alleen maar naar rechts, waar strand, zee en duinen het gezichtsveld bepalen.
Links ontvouwt zich Hollands glorie. Kostverloren, Termunterzijl, bijgenaamd het Golden Zieltje – ooit de parel van noordelijke welvaart (visserij en watersport).
Stop even in Oterdum, pal langs de Eem. Hier zijn grafstenen van lang geleden bewaard gebleven in de zeedijk. De kerktoren sneuvelde op deze plek, maar een stenen hand als aandenken lijkt de onzichtbare toren nog te dragen.
Dan Delfzijl, 13e-eeuws, met de machtige Eemshaven als Botlek in het klein en parel aan Eems en Dollard.
Nansum, Bierum, Kolhol, Oosternieland zijn ongerepte dorpjes met serene rust en immer groetende autochtonen. Ook hier kuiert het fietspad over de dijken. Het traject Warffum-Harlingen, circa 115 kilometer, is de langste route van deze meerdaagse.
Fraai vooral omdat de Waddenzee meer dan eens opdoemt en zich in alle pracht aan ons openbaart. Eerst is er Pieterburen, waar de wandelaars het voor het zeggen hebben en het wadlopen met stip op nummer één staat. Hier vindt u de zeehondencrèche van Lenie ’t Hart, waar ook de wandel- en fietsroutetocht over het Pieter/Fietserpad eindigt vanaf de Limburgse Sint Pietersberg.
Daarna kromt de weg snel richting Waddenzee. Fietsend langs de oevers van het Lauwersmeer, tegenwoordig dus een binnenzee, openbaart zich ongekend mooie flora en fauna. Neem er de tijd voor!
Lauwersoog is een goede plek om te lunchen. Eetgelegenheid genoeg aan de goddelijke haven waar de vissersboten binnenlopen, waar u uitkijkt op Schiermonnikoog en waar de zeehonden pal aan de oever vrolijk spartelen.
Fietsend door het noorden van Friesland passeren we de mooiste dorpjes zoals Paesens en Moddergat, het anderhalf kilometer lange tweelingdorp met het historische visserijmuseum It Fiskershuske.
De terpdorpen Hogebeintum met z’n 8,80 meter de hoogste terp van ons land, en Ferwerd. Vervolgens Het Bildt, ’opgebild’ land, ooit aangeslibd vanuit de Middelzee met het tot heidens oord uitgeroepen Sint Jacobiparochie.
In de verte doemt Harlingen op. In voorgaande eeuwen was dit wonderschone havenstadje hét centrum van de walvisvaart en ook thuishaven van de admiraliteitsvloot. Later ging het minder met de welvaart en trokken de nodige Zeeuwse vissers ernaartoe omdat die zich door de vele zeeafsluitingen geen raad meer wisten.
De overgang van Waddenzee naar Noordzee wordt gemarkeerd door de tocht over de Afsluitdijk, de afsluiting van onze tocht langs de Wadden. Ruim 70 kilometer bedraagt de afstand tussen Harlingen en Den Helder. Direct van het vertrekpunt in de Harlingse haven fietst u de Afsluitdijk op en is het ruim 30 kilometer lang rechttoe, rechtaan. Wind in de rug en turend richting Noord-Holland.
Maak een stop bij de prachtige sluizen van Lorentz en Stevin of bij het standbeeld van ir. Lely, de bedenker van dit geweldige staaltje Hollands kunnen. Bij Den Oever duiken we het vaste land op en via Stroe, met z’n fraaie zeemanskerkhofje, gaat het richting Den Helder.
De marinestad vormt ook het kruispunt tussen Wadden (LF10)- en Noordzeeroute (LF1). Van hieruit fietsen we langs de gehele Noord-Hollandse kust richting Zandvoort, een hele fraaie etappe. Er zijn circa 100 kilometer voor nodig om Zandvoort in het vizier te krijgen, maar onderweg genoeg trekpleisters: de Hondsbossche Zeewering bijvoorbeeld, een kustverdediging om U tegen te zeggen.
Even daarna fietsen we de echte duinen van Bergen en Egmond aan Zee binnen. Hier kan zowaar een beetje worden geklommen. Fraaie brede fietspaden voeren ons langs Castricum richting Wijk aan Zee en even verderop Velsen/IJmuiden. Corus braakt dikke industriewolken uit, dus snel doorfietsen.
De pont brengt u over het Noordzeekanaal en vandaar is het nog een half uurtje fietsen naar Bloemendaal en Zandvoort. Overnacht u hier? Wip even het casino binnen en wie weet…
De kustroute in Zuid-Holland is er ook één om elke seconde van te genieten. Noordwijk, Katwijk, Wassenaar, Scheveningen en Hoek van Holland en vandaar langs de Nieuwe Waterweg naar Maassluis. De indrukwekkende Maeslantkering moet u even aandoen. Deze dag fietst u ook deels door de Glazen Stad van ons land, het Westland, met z’n vele tuinderbedrijven midden in de duinen.
In Maassluis brengt de pont ons naar de overzijde en volgt de rit door Zeeland. Een ronduit boeiend traject dat je midden in de realiteit brengt hoe vakkundig we onze waterhuishouding weten te beheersen.
De wijze waarop we, hoppend van eiland naar eiland, deze provincie doorkruisen, geeft een ideaal beeld van onze kustverdediging. Haringvlietdam, Brouwersdam, Neeltje Jans: ze zullen ons vermoedelijk voor eeuwig beschermen tegen het wassende water dat in 1953 dood en verderf zaaide.
Last but not least is er de afsluitende rit door Zeeuws-Vlaanderen. Breskens is vertrek- en eindpunt en uiteraard fietsen we richting Sluis. Wat is het hier mooi. We passeren de vuurtoren van Breskens, misschien wel het mooiste lichtbaken na ruim een week fietsen.
Even een stop in Cadzand, wat je zomaar aan de Belgische kust zou kunnen terugvinden. Statige hotels, mooie promenade achter het duin en culinair zoals we het alleen in Vlaanderen kennen. In Sluis kunt u zomaar over de beroemde stadswallen fietsen.
Helaas, dan eindigt de tocht… Goed onthouden: LF1- en LF10-route!
Sluit dit venster